رودکی؛ پدر شعر فارسی

ابوعبدالله جعفر بن محمد رودکی، از نخستین شاعران بزرگ زبان فارسی دری، به «پدر شعر فارسی» و «استاد شاعران» مشهور است. او در روستای پنجرود، نزدیک سمرقند، به دنیا آمد و در دربار سامانیان در بخارا شاعری نامدار شد.

بوی جوی مولیان

مشهورترین داستان رودکی، شعری است که برای امیر نصر سامانی سرود. به روایت «چهار مقاله»ی نظامی عروضی، امیر سال‌ها در هرات مانده بود و درباریان دلتنگ بخارا بودند. رودکی با چنگ این شعر را خواند و امیر چنان متأثر شد که بی‌درنگ راهی بخارا شد:

> بوی جوی مولیان آید همی > یاد یار مهربان آید همی

آثار

به روایت منابع، رودکی شعر بسیاری سروده بود، اما بخش کوچکی از آن به ما رسیده است. او کلیله و دمنه را هم به شعر درآورده بود که تنها چند بیت آن باقی مانده است.

آرامگاه

آرامگاه رودکی در روستای پنجرود، در تاجیکستان کنونی، است.