نظامی گنجوی

جمال‌الدین ابومحمد الیاس، معروف به نظامی گنجوی، از بزرگ‌ترین داستان‌سرایان شعر فارسی است. او در قرن ششم هجری در شهر گنجه، در قفقاز، زندگی کرد و آرامگاهش در همان شهر است.

خمسه

پنج مثنوی نظامی که به «خمسه» یا «پنج گنج» معروف است:

1. مخزن‌الاسرار: مثنوی‌ای اخلاقی و عرفانی.
2. خسرو و شیرین: داستان عشق خسرو پرویز، شاه ساسانی، و شیرین، شاهزاده‌ی ارمنی، و فرهاد کوه‌کن.
3. لیلی و مجنون: داستان عاشقانه‌ی عربی که نظامی آن را به فارسی پرورد.
4. هفت‌پیکر: داستان بهرام گور و هفت شاهزاده‌خانم از هفت اقلیم.
5. اسکندرنامه: داستان اسکندر در دو بخش شرف‌نامه و اقبال‌نامه.

اثر نظامی

خمسه الگوی بسیاری از شاعران پس از او، از امیرخسرو دهلوی تا جامی و خواجوی کرمانی، شد. داستان‌های او در نگارگری ایرانی هم بارها تصویر شده‌اند.